CEMİL TUGAY: "360 BİN KAÇAK KUYUDAN BAHSEDİYORUM, KORKUNÇ BİR RAKAM"

GAMZE ESKİKÖY'ÜN HABERİ

İzmir’de yeraltı su kaynaklarının kontrolsüz biçimde tüketildiğini ortaya koyan 360 bin kaçak kuyu gerçeği, kentin karşı karşıya olduğu su ve tarım krizinin boyutunu gözler önüne serdi. İzmir Büyükşehir Belediye Başkanı Cemil Tugay, bu çarpıcı tabloya karşı çözümün kooperatifçilik ve kamucu üretim–tüketim modellerinde olduğunu vurguladı.

Dünya Kooperatifçilik Günü kapsamında İzmir Büyükşehir Belediyesi, İzmir Ticaret Odası (İZTO), İzmir Ticaret Borsası ve Ulusal Tarım Gıda Birliği iş birliğiyle düzenlenen “İzmir Kooperatifçilik Buluşmaları”, İzmir iş dünyası ve kooperatif temsilcilerinin yoğun katılımıyla gerçekleşti.  İZTO ev sahipliğinde gerçekleştirilen toplantıya Başkan Tugay’ın yanı sıra İZTO Yönetim Kurulu Başkanı Mahmut Özgener, İzmir Ticaret Borsası Başkan Yardımcısı Ercan Korkmaz, meclis üyeleri ve çok sayıda kooperatif temsilcisi katıldı.

“360 BİN KAÇAK KUYU GÖZ YUMULACAK BİR RAKAM DEĞİL”

Toplantıda konuşan Başkan Tugay, İzmir’in yeraltı su rezervlerine ilişkin sağlıklı bir envanter bulunmadığını belirterek, DSİ verilerine göre 94 bin ruhsatlı kuyuya karşılık yaklaşık 360 bin kaçak ve izinsiz kuyu bulunduğunu açıkladı. Tugay, “Bu korkunç bir rakam. Yeraltından ne kadar su çektiğimizi bilmiyoruz. Bir süre sonra burada da ciddi sorunlar yaşayacağız. DSİ yetkili ama sosyal boyutu nedeniyle doğrudan müdahaleden kaçınılıyor. Kaçak kuyulara göz yumulmaması gerekiyor” diye konuştu. Tugay, İzmir’in tüm havzalarında ayrıntılı hidrojeolojik haritalandırma yapılacağını söyledi.

SU KRİZİ DERİNLEŞİYOR

2025’in kaydedilmiş en kurak yıl olduğuna dikkat çeken Tugay, İzmir’de kişi başı su tüketiminin son 10 yılda iki katına çıktığını ifade etti. Suyun yüzde 70’inin tarımda, yüzde 20’sinin sanayide kullanıldığını belirten Tugay, tarımda plansız ve yanlış su kullanımının artık sürdürülemez olduğunu vurguladı. İzmir’e özgü bir başka sorunun da büyükbaş hayvancılık yoğunluğu olduğunu belirten Tugay, kentte yaklaşık 1 milyon büyükbaş hayvan bulunduğunu ve yem olarak kullanılan mısır silajının su tüketimi açısından yeniden değerlendirilmesi gerektiğini söyledi.

GRİ SU VE ARITMA SULARIYLA YÜZDE 30 GERİ KAZANIM

İzmir Büyükşehir Belediyesi’nin çözüm odaklı projelerine de değinen Tugay, gri su ve arıtma sularının yeniden kullanımıyla toplam su tüketiminin yüzde 30’unun geri kazanılacağını açıkladı. Gri suların peyzaj alanları, rezervuarlar ve tarımsal sulamada değerlendirileceğini belirtti.

KOOPERATİFÇİLİK VE İZMAR MODELİ

Başkan Tugay, su ve tarım krizine karşı en güçlü araçlardan birinin kooperatifçilik olduğunu vurgulayarak İzmir’de yaklaşık 300 tarımsal kooperatif bulunduğunu hatırlattı. Üreticiyle kamunun birlikte hareket etmesi gerektiğini belirten Tugay, bu anlayışın tüketimdeki karşılığının İZMAR marketleri olduğunu söyledi. Tugay, “İZMAR’lar piyasa dengesini sağlıyor. Tarım Kredi Kooperatif marketlerine göre daha uygun satış yaptığımız ortada. Biz tüccar değiliz, kamuyuz. Kooperatifçilik sektöre hâkim güçlere karşı en önemli yapıdır” dedi.

TOPRAK KİRLİLİĞİ, KIRSAL GÖÇ VE YENİ TEHDİTLER

Tugay, İzmir’de toprakların organik içeriğini büyük ölçüde kaybettiğine dikkat çekerek, toprak analizleri ve doğru tarım tekniklerinin yaygınlaştırılacağını söyledi. Tarımla uğraşan nüfusun yaş ortalamasının 55’e çıktığını belirten Tugay, köyden kente göçün kader olmaktan çıkarılması gerektiğini vurguladı. İklim krizinin yeni zararlıları da beraberinde getirdiğini ifade eden Tugay, kahverengi kokarca böceğinin İzmir için de risk oluşturabileceğini söyledi.

“DAHA İYİ OLACAĞINI SANMAK HAYALCİLİK”

Konuşmasının sonunda net bir uyarıda bulunan Başkan Tugay, “Önümüzdeki yılların daha iyi olacağına inanmak hayalcilik. Ya birlikte sahip çıkacağız ya da felaketlere hazırlıksız yakalanacağız. Kooperatifçiliğin daha güçlü destekçisi olacağız ve bir Gıda Konseyi kurarak bu süreci yakından takip edeceğiz” dedi.