Erhan Gülenç Logo

Aramak için en az 3 karakter yazın.

Prof. Dr. Tuğçe Ersoy Ceylan: Orta Doğu’da İsrail’e karşı Mekke İttifakı genişleyecek

Tunay Afyon  profil fotoğrafı
YazarTunay Afyon

İsrail’de geride kalan seçimlerin ardından koalisyon hükümeti kurulacak. İsrail üzerine çalışmaları ile tanınan ve bu konuda bir kitap yazan İzmirli akademisyen Prof. Dr. Tuğçe Ersoy Ceylan, İsrail’deki mevcut siyasi durumun Türkiye-İsrail ilişkilerine olası yansımalarını değerlendirdi. İzmir Katip Çelebi Üniversitesi Siyasi Tarih Ana Bilim Dalı Öğretim Üyesi Prof. Dr. Tuğçe Ersoy Ceylan, “İsrail ve Türkiye, Orta Doğu’da bölgesel lider olmak istiyor. Hükümet kurma görevi verilen Eisenkot öncülüğünde İsrail'in diplomatik izolasyonunun aşılması yönünde dış politika vizyonu görebiliriz” dedi.

Prof. Dr. Tuğçe Ersoy Ceylan: Orta Doğu’da İsrail’e karşı Mekke İttifakı genişleyecek

İsrail’de 27 Ekim’de yapılan genel seçim sonuçları belli oldu ve Başbakan Benjamin Netanyahu’nun partisi birinci parti olarak seçimden çıktı fakat mecliste çoğunluğu elde edemediği için ülkede koalisyon hükümeti kurulacak. İsrail Cumhurbaşkanı Isaac Herzog da son olarak hükümet kurma için Netanyahu’nun rakibi Gadi Eisenkot’u görevlendirdi. Netanyahu yönetiminin son zamanlarında Türkiye-İsrail ilişkileri çıkmaza girmiş ve İsrail, Akdeniz’de Yunanistan ve Güney Kıbrıs Rum Yönetimi ile ittifak oluşturmuştu. İzmir Katip Çelebi Üniversitesi Siyasi Tarih Ana Bilim Dalı Öğretim Üyesi Prof. Dr. Tuğçe Ersoy Ceylan, İsrail’deki mevcut siyasi durumun Türkiye-İsrail ilişkilerine olası yansımalarını erhangulenc.com’a değerlendirdi. 21’inci yüzyılın başından itibaren Türkiye-İsrail ilişkilerinin aşağı seyir izlediğini söyleyen Ersoy Ceylan, Hamas'ın 7 Ekim 2023’te İsrail'e düzenlediği Aksa Tufanı Operasyonu’na İsrail'in karşılık vermesi ile başlayan savaş ve İsrail’in Filistin’de yürüttüğü etnik temizlik ortamında Türkiye’nin bölgesel ilişkilerini artırdığına dikkat çekti. Ersoy Ceylan, “7 Ekim sonrası süreçte özellikle Orta Doğu'daki bölgesel liderlik açısından baktığımızda Türkiye'nin ön plana çıktığını söylememiz gerekiyor” dedi.

“İSRAİL DİPLOMATİK İZOLASYONDAN ÇIKMAK İSTİYOR”

Ersoy Ceylan, İsrail’deki seçimlerin ardından kurulacak koalisyon hükümetinin atabileceği adımları değerlendirdi. Eisenkot liderliğinde Netanyahu’nun koalisyonun dışında kalabileceği bir senaryo ile ilgili olarak, “Eisenkot eğer bir hükümet kurarsa özellikle dış politikası da İsrail'in güvenliği üzerine şekilleniyor. İsrail'in diplomatik izolasyonunun aşılması ve Amerika ile ilişkilerin yeniden onarılması üzerine belirlenen bir dış politika vizyonu görebiliriz. Türkiye-Amerika ilişkileri de bu noktada Doğu Akdeniz'de başka türlü belirirse de bu şartlarda İsrail'in uzlaşmacı olacağını öngörebiliriz. İsrail diplomatik izolasyondan çıkmak istiyor” değerlendirmesinde bulundu. Şu an için Türkiye-İsrail ilişkilerinde bir şekilde bir normalleşme görülmesinin mümkün olamayacağını belirten Ersoy Ceylan, “Ama bir konuşma, bir iletişim görürsek bunun Doğu Akdeniz'e de yansımasını bekleyebiliriz. Orta Doğu'ya yansıyacağı da zaten aşikar. Dolayısıyla belki çok belirsiz olmakla beraber bu dış politika sütunları bağlamında bir şey bekleyebiliriz, yani dönüşüm belki bekleyebiliriz” dedi.

“NETANYAHU'NUN İÇİNDE OLDUĞU BİR HÜKÜMET GÖRMEK ARTIK ZOR”

Ersoy Ceylan, koalisyon hükümetinin kurulmasına yol açan seçimleri geride bırakan İsrail'de Cumhurbaşkanı Herzog tarafından hükümet kurma görevi verilen Eisenkot’un öncülüğünde koalisyon pazarlıklarının devam ettiğini söyledi. Durumla ilgili olarak “Artık Netanyahu'nun içinde olduğu bir hükümet görmek biraz zor” değerlendirmesi yapan Ersoy Ceylan, “Eisenkot öncülüğündeki muhalefet bloğu Arap partiler de dahil olmak üzere koalisyon pazarlıklarına devam ediyor” dedi. Ersoy Ceylan, Eisenkot tarafından Netanyahu’nun yer almadığı bir hükümette Arap partilerin desteğiyle oluşacak azınlık hükümetinin istikrarlı olacağını söylemenin şimdiden zor olduğunu belirterek, İsrail’de daha önce de Naftali Benet’in başbakanlığında Arapların ilk defa koalisyon ortağı olduğu benzer bir deneme olduğunu ve o zamanki hükümetin istikrarlı olmadığını ifade etti.

“TÜRKİYE VE İSRAİL ORTA DOĞU'DA BİR BÖLGESEL LİDER OLMAK İSTİYOR"

Ersoy Ceylan, 7 Ekim’in ardından Orta Doğu’nun yeniden oluştuğuna dikkat çekti. İsrail’in Orta Doğu'da bir bölgesel lider olmak istediğini dile getiren Ersoy Ceylan, “Türkiye de Orta Doğu'da bir bölgesel lider olmak istiyor. Bu zaten çakışan bir çıkar tablosu karşımıza çıkarıyor” dedi. Ersoy Ceylan, İsrail’de Netanyahu’nun Türkiye, Suudi Arabistan ve Pakistan’ın oluşturduğu Mekke Ortak Savunma Anlaşması’na benzer, "Altıgen İttifak" söylemi olduğunu hatırlattı. Ersoy Ceylan, Netanyahu’nun, İsrail'in bölgesel ekonomik bağlantısallığın bir merkezi olarak konumlandırıldığı ve İsrail'i bölgedeki Arap ülkelerine, Hindistan'a, Doğu Akdeniz'de Yunanistan ve Güney Kıbrıs üzerinden Avrupa'ya bağlamayı öngören açıklamasını yorumladı. Ersoy Ceylan, “Dolayısıyla biz oradan anlıyoruz ki İsrail'in de bir bölgesel liderlik vizyonu var. IMEC diye kısalttığımız Hindistan, Orta Doğu ve Avrupa koridoru var. İsrail bu altıgen ittifaklarla o IMEC'te kendini konumlandırıyordu. Şimdi bu IMEC'in bir unsuru Hindistan, diğer unsurları Doğu Akdeniz'de Yunanistan ve Güney Kıbrıs. Şimdi eğer böyle bir bağlantısallık oluşacaksa Türkiye de aynı coğrafyada bölgesel lider olmak isterken Hindistan'ın rakibi Pakistan'la, Doğu Akdeniz'de de kendi müttefikleriyle; Mısır ve Libya ile bir yapılanma içerisine giriyor. Dolayısıyla biz Mekke İttifakı'nın genişleyeceğini öngörebiliriz” değerlendirmesinde bulundu.

“TÜRKİYE İLE İLİŞKİLERİ BOZULAN İSRAİL, İTTİFAK BOŞLUĞUNU YUNANİSTAN’LA DOLDURDU”

Ersoy Ceylan, İsrail’in Akdeniz’de Yunanistan ve Güney Kıbrıs Rum Yönetimi ile oluşturduğu ittifaka değindi. Doğu Akdeniz'de söz konusu bloklaşmanın 10 yıllık bir geçmişi olduğunu ifade eden Ersoy Ceylan, “2015'ten itibaren o bloklaşmaları görebiliriz orada. Buradaki bloklaşmanın asıl sebebi Türkiye-İsrail ilişkilerinin bozulması. Türkiye-İsrail ilişkileri koptuktan sonra İsrail Doğu Akdeniz'de ihtiyaç duyduğu ittifak boşluğunu Yunanistan'la doldurdu. Dolayısıyla buradaki bu üçlü yapılanma açıkçası, Türkiye-İsrail ilişkilerinin bozulmasıyla ilgili” dedi. Ersoy Ceylan, Türkiye-İsrail ilişkilerinin kopmasının ardından ittifak boşluğunun uzun sürdüğünü belirterek, “Türkiye'nin Doğu Akdeniz'de bir yapılanmaya girme süreci, Libya'yı ve Mısır'ı yanına alarak Kuzey Kıbrıs, oradaki hidrokarbon yataklarının çıkartılması noktasında biraz uzun sürdü. Türkiye buraya müdahale edene kadar politika olarak, strateji olarak çoktan İsrail, Güney Kıbrıs ve Yunanistan arasında başlamış olan bu yakınlaşma İtalya'nın dahil olduğu, Fransa'nın dahil olduğu bir bloğa evrilmişti. Son tahlilde bu bloğa Amerika da destek verdi. Dolayısıyla orada bir ciddi karşı yapılanma görmüş olduk” ifadesini kullandı.

Kategoriler:
Etiketler:

Yorumlar

0

Henüz yorum yapılmamış

Bu haber hakkında ne düşünüyorsunuz? İlk yorumu siz yapın.