ÇEŞÇEP duyurdu: Orkinos ölümleri yeniden başladı

Çeşme Yarımadası Çevre Derneği (ÇEŞÇEP), orkinos ölümlerinin yeniden başlaması ile ilgili duyuru yaptı. Orkinos ölümlerine dikkat çekilen duyuruda yetkililerin sessizliğine tepki gösterildi. Dernek, yaptığı açıklamada, Bursa Uludağ Üniversitesi’nde yürütülen araştırmalarda, orkinos ölümlerinde sıcaklık artışı ile etkili hale gelen Lactococcus garvieae bakterisinin önemli bir etken olduğu belirtildi. Orkinos çiftliklerinin yoğunluğu, su sıcaklığındaki artış ve olası ağ çarpmaları da ölüm vakalarıyla bağlantılı başlıklar arasında olduğu belirtildi.

“SICAK SUYU SEVEN BİR BAKTERİ”

Çeşme ve Karaburun kıyılarında orkinos ölümleri yeniden başladığı aktarılan duyuruda, “Geçtiğimiz yaz aynı sezonda, kıyılarımıza 1500’e yakın ölü orkinos vurmuş, bu balıklardan alınan numuneler Tarım ve Orman Bakanlığı’na bağlı çeşitli laboratuvarlara gönderilmişti. Ancak aradan geçen süreye rağmen kamuoyunun endişelerini giderecek herhangi bir açıklama yapılmadı. Bu yıl da aynı sorunla karşı karşıyayız; konu hakkında açıklama yapması gereken resmi makamlar bu yıl da sessizliğini korumaktadır. Bursa Uludağ Üniversitesi’de yapılan incelemeler, birbirini besleyen üç etkenin orkinos ölümlerini tetiklediğini ortaya koymaktadır. Bölgemizdeki orkinos çiftliklerinin yoğunlaştığı Gerence ve Ildır körfezleri, suyun kolay yenilenemediği, görece kapalı körfezlerdir. Yemleme sırasında oluşan artıklar ve organik atıklar burada birikebilmektedir. Anılan çalışmada, yem atıklarının doğrudan hastalığı bulaştırdığına dair bir kanıt bulunamamıştır; fakat kirlilik ile artan sıcaklığın bir araya gelmesinin, bakterinin daha güçlü ve yaygın hale gelmesine dolaylı olarak katkı sağlayabileceği değerlendirilmektedir. Serbest yaşayan orkinosların, çiftliklerden sızan yemlere ulaşmak için kafeslere yaklaştığı ve bu sırada ağlara çarpabileceği yönünde bir başka iddia bulunmaktadır. Bu, mekanik olarak mümkün ve makul bir ihtimal olmakla birlikte, incelenen balıklarda bunu kesin olarak kanıtlayan bir bulguya henüz rastlanmamıştır. Muhtemelen zaten hastalıktan zayıf düşmüş, yön bulma becerisini kaybetmiş balıkların ağlara veya kayalıklara çarpması, tabloyu ağırlaştıran ek bir etken olarak değerlendirilmektedir. Elimizdeki bilgiler, tek bir suçlunun değil, birbirini besleyen üç etkenin (ısınan deniz, çiftlik kirliliği ve agresif bir bakteri) bir araya gelmesinin bu tabloya yol açtığına işaret etmektedir. Buna karşın, konuyu doğrudan inceleyen bilimsel çalışma Türkiye'de değil, uluslararası hakemli bir dergide yayımlanmış olup, Tarım ve Orman Bakanlığı tarafından bugüne dek kamuoyuna yönelik kapsamlı bir açıklama yapılmamıştır. ÇEŞÇEP olarak, Tarım ve Orman Bakanlığı'nı ve İzmir İl Tarım Müdürlüğü'nü; geçen yıl ve bu yıl alınan numunelerin sonuçlarını kamuoyuyla şeffaf biçimde paylaşmaya, bağımsız bilim insanlarını sürece dahil etmeye ve körfezlerimizdeki su kalitesini düzenli olarak denetleyip raporlamaya bir kez daha davet ediyoruz. Halkımızı, kıyıya vuran ölü ya da yaralı balıklara dokunmamaları ve bunları tüketmemeleri konusunda uyarıyoruz” ifadelerine yer verildi.